درمان کوتاهی قد

کوتاهی قد و اختلال رشد در نوجوانان و جوانان

بسیاری از نوجوانان و جوانان از کوتاه بودن قد خود ناراضی اند و به دنبال راهی برای افزایش قد خود هستند. در این مقاله قصد داریم علل کوتاهی قد را بررسی کنیم و روش های درمان آن را ارائه دهیم. کوتاهی قد در اکثر مواقع یک امر طبیعی است اما در برخی مواقع کوتاهی قد یک اختلال به حساب می آید. در صورتی که کوتاهی قد اختلال باشد یک بیماری است و باید درمان شود.

علل کوتاهی قد

کوتاهی قد علت های بسیاری دارد که عبارتند از:
کوتاهی قد ژنتیکی : این حالت کاملا طبیعی است و سرعت رشد کودک متعادل است.
تاخیر سرشتی در رشد : در این حالت سرعت رشد کودک طبیعی است اما سن استخوانی او عقب تر است. این کودکان در آخر به قد ژنتیکی خود می رسند.
بیماری : برخی از بیماری ها می تواند باعث کوتاهی قد شود مانند:

  • سوء ‌تغذیه
  • کمبود ویتامین D
  • کمبود کلسیم
  • بیماری سلیاک
  • کم‌خونی‌
  • بیماری‌های التهابی دستگاه گوارش
  • بیماری‌های کلیوی مزمن
  • نارسایی قلبی
  • بیماری‌های مزمن ریوی یا کبدی
  • کم‌کاری تیروئید

مصرف دارو : مصرف داروهایی مانند داروهای کورتونی می تواند باعث بروز اختلال در رشد کودک باشد.
اختلالات رشد داخل رحمی: این عامل نیز می تواند باعث کوتاهی قد کودک شما شود.

تشخیص کوتاهی قد

ابتدا باید علل کوتاهی قد تشخیص داده شود تا بتوان بهترین راه درمان را پیش گرفت. به همین منظور قد هر فرد به صورت زیر محاسبه خواهد شد.
قد پسر برحسب سانتیمتر= (قدپدر+ قد مادر+۱۳ ) تقسیم بر۲
قد دختر بر حسب سانتیمتر= قدپدر+ قدمادر-۱۳) تقسیم بر۲

اختلالات رشدی ۳ نوع اند:

  1. اختلالات رشد اولیه
  2. اختلالات رشد ثانویه
  3. اختلال رشد بی علت

بررسی بالینی رشد کودک

  • خصوصیات زمان تولد
  • سابقه بیماری
  • سیر رشد

معاینه بالینی

  1. معاینه فیزیکی کامل
  2. قد نشسته به ایستاده
  3. معاینه ته چشم و اندازه گیری فشار خون
  4. علائم بیماریهای اندوکرین
  5. ارزیابی تناسب اندام ها

کوتاهی قد و اختلال رشد
آزمایشات اختصاصی

  • انجام تست های تیروئید
  • تست تحریکی هورمون رشد
  • سایر تستهای هورمونی (در صورت لزوم)

درمان کوتاهی قد

در صورتی که کمبود هورمون علت کوتاهی قد باشد باید هورمون مورد نیاز رشد توسط پزشک تزریق گردد. درمان با هورمون رشد بعد از اتمام رشد نیز باید ادامه داده شود زیرا این هورمون اثراتی دیگر مانند حمایت از عملکرد طبیعی غدد جنسی دارد و همچنین باعث ثابت ماندن چگالی طبیعی استخوان ها خواهد شد. بهتر است بدانید که درمان کوتاهی قد باید هر چه زودتر شروع شود و قبل از بلوغ، سرعت رشدی قد بهبود یابد.
افزایش رشد قدی به صورت زیر می باشد:

  1. قبل از درمان: ۳-۴ سانتی متر در سال
  2. سال اول درمان: ۱۰-۱۲ سانتی متر در سال
  3. سالهای دوم و سوم درمان: ۷-۹ سانتی متر در سال

عوامل مهم بهبود قد

استفاده از دوزهای بالای هورمون رشد
افزایش دوز نسبت به وزن
تجویز روزانه دارو
شروع زودرس درمان
درمان قبل از متوقف شدن رشد
تجویز دوزهای جایگزین هورمونهای تیروئیدی (در صورت نیاز)
تجویز دوزهای جایگزین هورمونهای گلوکوکورتیکوئیدها (در صورت نیاز)